{"id":10949,"date":"2017-12-31T16:00:53","date_gmt":"2017-12-31T15:00:53","guid":{"rendered":"http:\/\/www.konsenylje.nl\/?p=10949"},"modified":"2018-01-02T13:45:13","modified_gmt":"2018-01-02T12:45:13","slug":"poste-restante-xviii","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.konsenylje.nl\/?p=10949","title":{"rendered":"Poste restante XVIII"},"content":{"rendered":"<p><a href=\"https:\/\/www.konsenylje.nl\/wp-content\/uploads\/Lok-en-seine-01a.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/www.konsenylje.nl\/wp-content\/uploads\/Lok-en-seine-01a-667x1024.jpg\" alt=\"\" width=\"417\" height=\"640\" class=\"alignleft size-large wp-image-10950\" srcset=\"https:\/\/www.konsenylje.nl\/wp-content\/uploads\/Lok-en-seine-01a-667x1024.jpg 667w, https:\/\/www.konsenylje.nl\/wp-content\/uploads\/Lok-en-seine-01a-195x300.jpg 195w, https:\/\/www.konsenylje.nl\/wp-content\/uploads\/Lok-en-seine-01a-768x1179.jpg 768w, https:\/\/www.konsenylje.nl\/wp-content\/uploads\/Lok-en-seine-01a.jpg 1000w\" sizes=\"(max-width: 417px) 100vw, 417px\" \/><\/a><\/p>\n<ul><nobr>\u2018Lok en Seine yn \u2019t Nije Jier.\u2019<\/nobr> (b.), \u00b11910\u20131913. Kleuredruk, blyndruk, boekdruk, 138&#215;89 mm. S\u00fbnder fermelding fan in \u00fatjouwer. Poststimpel De Gordyk 30-12-1913. Ferstjoerd oan Jitske en Sjoukje Hazewindus, Terwispel, troch \u2018Jikke\u2019.<\/ul>\n<p><a href=\"https:\/\/www.konsenylje.nl\/wp-content\/uploads\/Lok-en-seine-01b.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/www.konsenylje.nl\/wp-content\/uploads\/Lok-en-seine-01b-1024x665.jpg\" alt=\"\" width=\"640\" height=\"416\" class=\"alignleft size-large wp-image-10951\" srcset=\"https:\/\/www.konsenylje.nl\/wp-content\/uploads\/Lok-en-seine-01b-1024x665.jpg 1024w, https:\/\/www.konsenylje.nl\/wp-content\/uploads\/Lok-en-seine-01b-300x195.jpg 300w, https:\/\/www.konsenylje.nl\/wp-content\/uploads\/Lok-en-seine-01b-768x498.jpg 768w, https:\/\/www.konsenylje.nl\/wp-content\/uploads\/Lok-en-seine-01b.jpg 1541w\" sizes=\"(max-width: 640px) 100vw, 640px\" \/><\/a><\/p>\n<p><nobr>Tusken advertinsjes foar<\/nobr> krystkr\u00e2nsen, sigaren en likeur yn stie yn it <em>Nieuwsblad van Friesland<\/em> fan 24 desimber 1904 in advertinsje mei de tekst: \u2018<a href=\"https:\/\/resolver.kb.nl\/resolve?urn=ddd:010735844:mpeg21:p012\" rel=\"noopener\" target=\"_blank\">Feinten en Fammen en oar jongfolk freegje oeral nei de nije Fryske nijjierskaerten.<\/a>\u2019 Mear net; gjin namme fan in \u00fatjouwer of winkelman. D\u00fadlik is de tekst al oer de doelgroep. De tafoeging \u2018en oar jongfolk\u2019 liket oerstallich, mar leit j\u00fast klam op de spesifike betsjutting dy\u2019t \u2018Feinten en Fammen\u2019 hawwe kin: trouripe, of alteast frijgrage jongerein. De oanrikkemandearre nijjierskaarten moatte teksten h\u00e2n hawwe dy\u2019t op dy <em>niche<\/em> yn \u2019e merk tasnien wienen. <\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/www.konsenylje.nl\/wp-content\/uploads\/Lok-en-seine-02.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/www.konsenylje.nl\/wp-content\/uploads\/Lok-en-seine-02-300x193.jpg\" alt=\"\" width=\"330\" height=\"212\" class=\"alignright size-medium wp-image-10953\" srcset=\"https:\/\/www.konsenylje.nl\/wp-content\/uploads\/Lok-en-seine-02-300x193.jpg 300w, https:\/\/www.konsenylje.nl\/wp-content\/uploads\/Lok-en-seine-02-768x495.jpg 768w, https:\/\/www.konsenylje.nl\/wp-content\/uploads\/Lok-en-seine-02-1024x660.jpg 1024w, https:\/\/www.konsenylje.nl\/wp-content\/uploads\/Lok-en-seine-02.jpg 1552w\" sizes=\"(max-width: 330px) 100vw, 330px\" \/><\/a><nobr>De hjirboppe \u00f4fbylde<\/nobr> nijjierskaart \u2013 printer en \u00fatjouwer \u00fbnbekend \u2013 hat sa\u2019n tekst. Yn in achtrigelich rymke wurdt de \u00fbntfangster in \u2018kruldrich\u2019 feintsje tawinske, kreas om te sjen, fleurich fan sin en mei jild yn \u2019e b\u00fbse. De kaart waard op 30 desimber 1913 ferstjoerd oan de suskes Jitske en Sjoukje, dochters fan de Terwispeler timmerbaas Geert Hazewindus en syn frou Margjen Hoen. Trouryp koenen de famkes noch net neamd wurde, mar faaks seagen sy al tem\u00fbk ris nei jonges om: Jitske wie goed fyftjin jier \u00e2ld en Sjoukje krekt fjirtjin.<\/p>\n<p><nobr>In oare kaart \u00fat<\/nobr> deselde searje as dy fan Jitske en Sjoukje, \u00f4fstimpele op 1 jannewaarje 1914, hat in rymke mei in algemiener strekking: de \u00fbntfangers wurde oantrune om yn frede te libjen, elkoar tewille te w\u00eazen en sljocht en rjocht te hanneljen, en fierders wurdt harren in goede nearing yn saken tawinske. Beide kaartsjes binne dekorearre mei pearse blomkes en mei rekwisiten en ornaminten yn goudkleur. De styl fan dy dekoraasje wiist op in oarsprong yn D\u00fatsl\u00e2n. De kaarten binne \u2013 noch s\u00fbnder tekst \u2013 grif d\u00earwei nei Frysl\u00e2n \u00fatfierd en troch in pleatslike \u00fbndernimmer foarsjoen fan Fryske rymkes.<\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/www.konsenylje.nl\/wp-content\/uploads\/Lokkig-nijjier-01.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/www.konsenylje.nl\/wp-content\/uploads\/Lokkig-nijjier-01-195x300.jpg\" alt=\"\" width=\"215\" height=\"330\" class=\"alignright size-medium wp-image-10955\" srcset=\"https:\/\/www.konsenylje.nl\/wp-content\/uploads\/Lokkig-nijjier-01-195x300.jpg 195w, https:\/\/www.konsenylje.nl\/wp-content\/uploads\/Lokkig-nijjier-01-768x1183.jpg 768w, https:\/\/www.konsenylje.nl\/wp-content\/uploads\/Lokkig-nijjier-01-665x1024.jpg 665w, https:\/\/www.konsenylje.nl\/wp-content\/uploads\/Lokkig-nijjier-01.jpg 1000w\" sizes=\"(max-width: 215px) 100vw, 215px\" \/><\/a><nobr>Dat barde faker.<\/nobr> In nuver gefal is it kaartsje mei maaieklokjes en fierders inkeld de tekst \u2018Lokkig Nijjier\u2019 dat op 31 desimber 1913 ferstjoerd waard nei Jeltsje Deinum (1905\u20131973) yn It Heidenskip. Achterop stiet \u2018Printed in Germany\u2019 \u2013 d\u00fadlikern\u00f4ch in healfabrikaat foar de eksport. In <em>mismatch<\/em> tusken byld en tekst fertoant ek it kaartsje mei in wite roas yn kleurelitografy en in oars wol fermaaklik nijjiersrymke dat \u00fatj\u00fbn is troch Harm Albert Otter, dy\u2019t in gruthannel hie yn Drachten. It eksimplaar yn myn samling waard \u00f4fstimpele yn 1922. Achterop stiet in lyts logo, it blykt fan de firma Moriz &#038; Barschall yn Neuk\u00f6lln (no in stedswyk fan Berlyn) te w\u00eazen. Otter stalde tsien fan sokke kaartsjes gear en makke der reklame foar yn it <a href=\"https:\/\/resolver.kb.nl\/resolve?urn=ddd:010760403:mpeg21:p008\" rel=\"noopener\" target=\"_blank\"><em>Nieuwsblad van Friesland<\/em><\/a> fan 14 novimber 1922.<\/p>\n<p><nobr>De rymkes binne<\/nobr> wierskynlik skreaun troch Harm Albert Otter sels. In jiermannich letter soe Otter de produksje fan syn nijjierskaartsjes hielendal yn eigen h\u00e2n h\u00e2lde: hy makke sels de rymkes en liet de plaatsjes tekenje troch syn omkesizzer Jan Otter. Dy kaartsjes, printe yn ien kleur yn raster, wienen grif goedkeaper en ferkochten faaks better as de l\u00fakse kaartsjes \u00fat D\u00fatsl\u00e2n. Otter hie nocht oan ferskes meitsjen. Tusken 1928 en 1931 pleatste er yn it <em>Nieuwsblad van Friesland<\/em> ferskate advertinsjes foar salve of hoastdrank mei smoute rymkes yn sawol it Holl\u00e2nsk as it Frysk. In <a href=\"https:\/\/resolver.kb.nl\/resolve?urn=ddd:010761315:mpeg21:p019\" rel=\"noopener\" target=\"_blank\">foarbyld<\/a>:<\/p>\n<ul><nobr>In hiel \u00e2ld<\/nobr> wyfke to S\u00famar<br \/>\nDy hoaste skriklik, sims wie \u2019t bar;<br \/>\nDe \u00e2lde siel dy hieme sa<br \/>\nSoks koe it neare boarst net ha.<br \/>\nHja hat lykwols it middel foun<br \/>\nEn krijt in klokje elke joun,<br \/>\nDet makket hjar it boarst sa rom<br \/>\nEn is jouns dalik yn \u2019e slom.<\/ul>\n<p><a href=\"https:\/\/www.konsenylje.nl\/wp-content\/uploads\/Lokkich-nijjier-01.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"https:\/\/www.konsenylje.nl\/wp-content\/uploads\/Lokkich-nijjier-01-300x198.jpg\" alt=\"\" width=\"330\" height=\"2188\" class=\"alignright size-medium wp-image-10956\" \/><\/a><nobr>De namleaze<\/nobr> advertearder yn 1904 en Harm Albert Otter yn 1922 wienen oars net de earsten dy\u2019t nijjierskaarten mei Fryske rymkes op \u2019e merk brochten. Waling Dykstra skreau om 1900 hinne al ferskes foar nijjierskaartsjes dy\u2019t er sels \u00fatjoech. Bazarh\u00e2lder Gerhardus Aris Zwart fan De Jouwer advertearre yn 1902 mei \u2018<a href=\"https:\/\/resolver.kb.nl\/resolve?urn=ddd:010762535:mpeg21:p004\" rel=\"noopener\" target=\"_blank\">Fryske Nijjierskaerten mei tige grappige spreukjes<\/a>\u2019. En yn 1905 skreau Cornelis Wielsma nijjiersrymkes en oare ferskes foar in rige fan <a href=\"https:\/\/resolver.kb.nl\/resolve?urn=ddd:010732916:mpeg21:p005\" rel=\"noopener\" target=\"_blank\">fyftich ansichten mei doarps- en stedsgesichten<\/a> dy\u2019t ferskynden by Van der Spoel &#038; Co. yn Grou.<\/p>\n<p>Ek warber op dit m\u00ead wienen de bruorren Brouwer op It Hearrenfean. Yn 1909 brochten sy in searje fan tolve nijjierskaarten \u00fat mei Fryske ferskes \u2018<a href=\"https:\/\/resolver.kb.nl\/resolve?urn=ddd:010761184:mpeg21:p007\" rel=\"noopener\" target=\"_blank\">tapasselik for feint en faem, pake en beppe, omke en moeike ens.<\/a>\u2019 Yn 1917 folge by G. Brouwer en Soan in rige fan tweintich mei opnij \u2018<a href=\"https:\/\/resolver.kb.nl\/resolve?urn=ddd:010762563:mpeg21:p006\" rel=\"noopener\" target=\"_blank\">tapasselike ferskes<\/a>\u2019, skreaun troch Sjouke de Zee. De kaarten \u00fat 1909 kosten, krekt as dy fan Zwart fan De Jouwer, in stoer it stik; yn 1917 wie de priis fjouwer sinten. In moai ferskaat oan Fryske nijjierskaarten \u00fat earder en letter tiid wie yn 1983 te sjen yn in \u00fatstalling fan it Frysk Letterkundich Museum en Dokumintaesjesintrum yn Ljouwert. De <a href=\"https:\/\/resolver.kb.nl\/resolve?urn=ddd:010622505:mpeg21:p023\" rel=\"noopener\" target=\"_blank\"><em>Leeuwarder Courant<\/em><\/a> wijde d\u00ear doe in hiele side oan.<\/p>\n<p>Werom nei de suskes<\/nobr> Jitske en Sjoukje. Binne der yn 1914 by harren yndie noch \u2018kruldrige\u2019 feintsjes l\u00e2nskommen, sa\u2019t Jikke, grif in freondintsje, harren tawinske? Dy feintsjes wienen dan yn alle gefallen gjin trochsetters. Jitske Hazewindus (1898\u20131979) gong pas op har 36ste in houlik oan, mei Hendrik van der Velde (1897\u20131961), in timmerman, krekt as har heit. Sjoukje Hazewindus (1899\u20131979) is nea troud.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u2018Lok en Seine yn \u2019t Nije Jier.\u2019 (b.), \u00b11910\u20131913. Kleuredruk, blyndruk, boekdruk, 138&#215;89 mm. S\u00fbnder fermelding fan in \u00fatjouwer. Poststimpel De Gordyk 30-12-1913. Ferstjoerd oan Jitske en Sjoukje Hazewindus, Terwispel, troch \u2018Jikke\u2019. Tusken advertinsjes foar krystkr\u00e2nsen, sigaren en likeur yn &hellip; <a href=\"https:\/\/www.konsenylje.nl\/?p=10949\">Fierder l\u00eaze <span class=\"meta-nav\">&rarr;<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[284],"tags":[613,614,615,616,617,618,619,620,621,622,623,624,625],"class_list":["post-10949","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-poste-restante","tag-jitske-hazewindus","tag-sjoukje-hazewindus","tag-margjen-hoen","tag-waling-dykstra","tag-cornelis-wielsma","tag-harm-albert-otter","tag-jan-otter","tag-hendrik-van-der-velde","tag-geert-hazewindus","tag-jeltje-deinum","tag-gerhardus-aris-zwart","tag-sjouke-de-zee","tag-gerben-brouwer"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.konsenylje.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/10949"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.konsenylje.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.konsenylje.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.konsenylje.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.konsenylje.nl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=10949"}],"version-history":[{"count":73,"href":"https:\/\/www.konsenylje.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/10949\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":11034,"href":"https:\/\/www.konsenylje.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/10949\/revisions\/11034"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.konsenylje.nl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=10949"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.konsenylje.nl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=10949"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.konsenylje.nl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=10949"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}